StartUsługiKonsultacjeTestyO nasBlogDla biznesuWkrótceFAQKontakt
Zaloguj sięBezpłatna wycena
BDI-II
Depresja i nastrój
wpis pełny

Inwentarz Depresji Becka – wydanie drugie

Beck Depression Inventory – Second Edition

Nasilenie objawów depresyjnych zgodnych z kryteriami DSM-IV

Brak podglądu arkuszaNarzędzie chronione prawem autorskim.

Podstawowe informacje

Autorzy oryginału
Beck, Steer, Brown (1996)
Polska adaptacja
adaptacja badawcza: Zawadzki, Popiel, Pragłowska (2009); polska normalizacja i podręcznik PTP: Łojek, Stańczak (2019) (2019)
Grupa docelowa
dorośli; polskie normy PTP dla osób 20-79 lat (oryginał od 13 r.ż.)
Czas badania
ok. 5-10 min, bez ograniczenia czasu
Procedura
samoopis; indywidualnie lub grupowo

Co bada ten test

BDI-II mierzy nasilenie objawów depresji w ostatnich dwóch tygodniach. Nie jest to narzędzie diagnostyczne w sensie klasyfikacyjnym: nie rozstrzyga, czy ktoś spełnia kryteria epizodu depresyjnego, tylko określa, jak silne są objawy w chwili badania. Właśnie dlatego jest tak często używany do monitorowania efektów leczenia – powtórzony po kilku tygodniach pokazuje kierunek i wielkość zmiany.

Narzędzie wyrosło z poznawczej teorii depresji Aarona Becka, w której centralne miejsce zajmuje triada poznawcza: negatywny obraz siebie, negatywna interpretacja bieżących doświadczeń i pesymistyczna wizja przyszłości. W wersji drugiej z 1996 roku Beck, Steer i Brown przebudowali jednak inwentarz tak, aby jego treść odpowiadała kryteriom epizodu depresyjnego według DSM-IV. W stosunku do pierwotnego BDI z 1961 roku zmieniono lub dodano pozycje dotyczące pobudzenia, poczucia bezwartościowości, trudności z koncentracją i utraty energii, a ramy czasowe wydłużono z jednego tygodnia do dwóch, zgodnie z kryterium czasowym DSM.

BDI-II dostarcza przede wszystkim wyniku ogólnego odzwierciedlającego nasilenie objawów depresyjnych. Analizy czynnikowe zgodnie wykazują jednak, że w obrębie tego wyniku dają się wyodrębnić dwa skorelowane czynniki: somatyczno-afektywny (objawy cielesne i związane z energią oraz przeżywaniem) oraz poznawczy (myśli o sobie, winie, karze, bezwartościowości). Polska normalizacja PTP również ujawniła strukturę dwuczynnikową, choć skład czynników różni się nieco pomiędzy badaniami i populacjami. W praktyce interpretuje się przede wszystkim wynik ogólny; podział na czynniki bywa wykorzystywany w badaniach naukowych, na przykład tam, gdzie objawy somatyczne mogą wynikać z choroby ciała, a nie z depresji.

Polska sytuacja narzędzia jest specyficzna. Równolegle funkcjonują dwie linie: adaptacja badawcza Zawadzkiego, Popiel i Pragłowskiej z 2009 roku, szeroko cytowana w pracach naukowych, oraz oficjalne wydanie Pracowni Testów Psychologicznych PTP z polskimi normami (Łojek, Stańczak, 2019). Starszy BDI w tłumaczeniu z 1977 roku to odrębne narzędzie i nie należy go mylić z BDI-II.

Typowe zastosowanie

Standardowe narzędzie oceny nasilenia depresji w psychiatrii, psychoterapii i badaniach naukowych. Typowe zastosowania to przesiew w kierunku objawów depresyjnych, monitorowanie zmian nasilenia objawów w trakcie leczenia (pomiary powtarzane co kilka tygodni), badania nad depresją współwystępującą z chorobami somatycznymi, neurologicznymi i onkologicznymi, a także prace magisterskie i doktorskie, w których depresja jest zmienną zależną lub kontrolną. Jest jednym z najczęściej cytowanych kwestionariuszy psychologicznych na świecie, co ułatwia porównywanie wyników. W Polsce jest to narzędzie kategorii B1, dostępne dla psychologów, psychiatrów, psychoterapeutów i badaczy.

Dostępność

Typ
Płatny
Wydawca / źródło
Pracownia Testów Psychologicznych PTP
Kategoria testu wg PTP
B1
Cena
347,37 zł komplet (podręcznik + 25 arkuszy); podręcznik 297,12 zł; 25 arkuszy 50,25 zł; e-jednostka badania online 16,97 zł, e-jednostka wprowadzania wyników 4,54 zł (cennik 1.07-31.12.2026, brutto)
Zgoda autora / licencja
prawa licencyjne Pearson; sprzedaż w Polsce przez PTP dla uprawnionych użytkowników (kategoria B1)
Arkusz polski
Arkusz chroniony prawem autorskim, dostępny wyłącznie u wydawcy – strona wydawcyNie publikujemy podglądów testów komercyjnych.
Arkusz angielski
zobacz arkusz ENkomercyjny – Pearson (pearsonassessments.com, produkt 100000159)

Jak wygląda badanie

Budowa pozycji
Dwadzieścia jeden pozycji, z których każda dotyczy jednego objawu depresji ujętego w kryteriach DSM-IV: nastroju, poczucia winy, myśli samobójczych, płaczliwości, utraty zainteresowań, energii, snu, apetytu, koncentracji i innych. Pozycja nie ma formy pojedynczego stwierdzenia z osobną skalą odpowiedzi, tylko zestawu kilku stwierdzeń uporządkowanych według rosnącego nasilenia objawu – badany wybiera to, które najlepiej opisuje jego stan. Taki układ oznacza, że nie ma tu pozycji odwróconych: punktacja zawsze rośnie wraz z nasileniem objawu. Dwie pozycje, dotyczące zmian snu i zmian apetytu, mają rozbudowany zestaw odpowiedzi, ponieważ obejmują zarówno wzrost, jak i spadek, przy zachowaniu tej samej maksymalnej punktacji. Ze względu na ochronę praw autorskich treść stwierdzeń nie jest tu przytaczana.
Skala odpowiedzi
Każda pozycja punktowana jest od 0 do 3, przy czym 0 oznacza brak objawu, a 3 jego wyraźne, uciążliwe nasilenie. Badany zaznacza po jednym stwierdzeniu w każdej z 21 pozycji, odnosząc się do ostatnich dwóch tygodni łącznie z dniem badania – ta rama czasowa odpowiada kryterium czasowemu epizodu depresyjnego w DSM. Wynik ogólny to suma wszystkich pozycji, od 0 do 63 punktów. Badanie trwa około 5-10 minut i nie ma ograniczenia czasu; może być prowadzone indywidualnie lub grupowo, także w wersji elektronicznej na platformie Epsilon.
Normy i interpretacja
Współistnieją dwa sposoby interpretacji. Najczęściej cytowane w praktyce klinicznej i literaturze są oryginalne progi Becka: 0-13 punktów oznacza objawy minimalne, 14-19 depresję łagodną, 20-28 umiarkowaną, a 29-63 ciężką. Polski podręcznik PTP z 2019 roku odchodzi od prostych progów na rzecz interpretacji normalizacyjnej: wynik surowy przelicza się na skalę stenową i centylową, w oparciu o próbę 574 zdrowych osób w wieku 20-79 lat, warstwowaną ze względu na wiek, wykształcenie, płeć i miejsce zamieszkania. Pełne tabele przeliczeniowe znajdują się wyłącznie w płatnym podręczniku PTP i nie są tu reprodukowane. W obu podejściach obowiązuje ta sama zasada: BDI-II mierzy nasilenie objawów, a nie stawia rozpoznania, i wysoki wynik jest wskazaniem do diagnozy klinicznej. Osobno interpretuje się pozycję dotyczącą myśli samobójczych – każdy dodatni wynik w tej pozycji powinien skłaniać do pogłębionej oceny klinicznej ryzyka, niezależnie od wyniku ogólnego.

Budowa

Liczba pozycji
21
Format odpowiedzi
każda pozycja oceniana 0-3 (zestawy stwierdzeń o rosnącym nasileniu)
Wersje
  • papierowa
  • Epsilon (badanie online)
  • Epsilon (wprowadzanie wyników)

Obliczanie wyników

ICD Diagnostica

Szczegóły obliczania wyniku dostępne tylko przez ICD Diagnostica

  • •Instrukcje obliczania wyników krok po kroku
  • •Pozycje odwrócone i przypisanie pozycji do podskal
  • •Kalkulatory z interpretacją wyników
  • •Wskazówki do metodologii i opisu wyników
  • •Podskale, normy i przebieg badania narzędzi diagnostycznych
Przejdź do ICD Diagnostica

Dostęp do funkcji Clinical uzyskasz w planie Clinical na icd-diagnostica.com.

Jak policzyć wynik

ICD Diagnostica

Instrukcja obliczania wyniku dostępna tylko przez ICD Diagnostica

  • •Instrukcje obliczania wyników krok po kroku
  • •Pozycje odwrócone i przypisanie pozycji do podskal
  • •Kalkulatory z interpretacją wyników
  • •Wskazówki do metodologii i opisu wyników
  • •Podskale, normy i przebieg badania narzędzi diagnostycznych
Przejdź do ICD Diagnostica

Dostęp do funkcji Clinical uzyskasz w planie Clinical na icd-diagnostica.com.

Normy

Typ norm
punkty odcięcia (oryginał) oraz normy stenowe i centylowe (polska normalizacja PTP)
Interpretacja
Oryginalne progi Becka: 0-13 minimalna, 14-19 łagodna, 20-28 umiarkowana, 29-63 ciężka depresja. Polski podręcznik PTP (2019) podaje normy wyrażone na skali stenowej i centylowej (interpretacja normalizacyjna zamiast wyłącznie progowej) – szczegółowe wartości w płatnym podręczniku PTP.
Próba normalizacyjna
574 zdrowe osoby w wieku 20-79 lat, próba ogólnopolska warstwowana ze względu na wiek, wykształcenie, miejsce zamieszkania i płeć (normalizacja PTP); wcześniejsza walidacja badawcza: 456 osób, w tym grupy kliniczne (Zawadzki i wsp., 2009)

Psychometria

Alfa Cronbacha
0,91
Stabilność (test-retest)
r = 0,86 (dane z podręcznika PTP, za practest.com.pl)
Trafność
alfa 0,91 dla całej próby normalizacyjnej i 0,93 w grupie osób z depresją (practest.com.pl); w walidacji badawczej Zawadzkiego i wsp. (2009, n=456) potwierdzono trafność kliniczną polskiej wersji

Kiedy nie stosować tego narzędzia

  • •Gdy celem jest postawienie rozpoznania: BDI-II mierzy nasilenie objawów i nie zastępuje wywiadu klinicznego ani ustrukturyzowanego wywiadu diagnostycznego (MINI, SCID)
  • •Gdy badasz kobiety w ciąży i w połogu bez dodatkowych zabezpieczeń: pozycje dotyczące zmęczenia, snu i libido opisują stany typowe dla tego okresu i zawyżają wynik (do przesiewu okołoporodowego przeznaczona jest EPDS)
  • •Gdy badasz pacjentów z chorobą somatyczną, neurologiczną lub onkologiczną i nie planujesz rozdzielić czynnika somatyczno-afektywnego od poznawczego – ryzyko przeszacowania depresji jest wtedy realne (rozważ HADS)
  • •Gdy badasz młodzież poniżej 20 roku życia: polskie normy PTP obejmują dorosłych 20-79 lat, mimo że oryginał dopuszcza badanie od 13 roku życia
  • •W kontekstach orzeczniczych i sądowych, gdzie motywacja do symulacji lub dysymulacji jest wysoka, a narzędzie samoopisowe nie ma skal kontrolnych
  • •Gdy nie masz dostępu do legalnego arkusza i klucza – narzędzie jest chronione licencyjnie (kategoria B1) i korzystanie z kopii z internetu dyskwalifikuje wyniki pracy

Co pokazują badania

Polska adaptacja badawcza

Analizę psychometryczną polskiego tłumaczenia BDI-II przeprowadzono na próbie 456 osób: 337 osób z grupy kontrolnej, 43 pacjentów z zaburzeniami depresyjnymi (19 z epizodem łagodnym lub umiarkowanym i 24 z ciężkim), 26 pacjentów z zaburzeniami lękowymi, 23 osadzonych mężczyzn oraz 27 kobiet doświadczających przemocy domowej. Zbadano strukturę czynnikową pozycji, trafność kryterialną wobec diagnozy lekarskiej i nasilenia objawów oraz wyprowadzono punkty odcięcia dla depresji łagodnej i ciężkiej. Autorzy uznali rzetelność i trafność tłumaczenia za w pełni równoważne wersji oryginalnej.

źródło

Polska normalizacja i rzetelność

Normalizację przeprowadzono na 574 zdrowych osobach w wieku 20-79 lat, badanych przez 32 psychologów we wszystkich 16 województwach. Alfa Cronbacha wyniosła 0,91 dla całej próby normalizacyjnej i 0,93 w grupie osób z depresją, a stabilność w powtórnym badaniu r = 0,86 przy nieistotnych statystycznie różnicach między pomiarami.

źródło

Trafność zbieżna i różnicowa

Wyniki BDI-II korelują najwyżej ze skalą Depresji i Dystymii (r = 0,54), a wyraźnie niżej ze skalami Lęku Uogólnionego (r = 0,45), Fobii (r = 0,42) i Ostrego Lęku oraz Ataków Paniki (r = 0,39). Układ ten potwierdza specyficzność narzędzia wobec depresji, ale zarazem pokazuje, że wynik BDI-II nie jest niezależny od nasilenia lęku, co trzeba uwzględnić w interpretacji.

źródło

Struktura dwuczynnikowa i użycie w chorobie somatycznej

W badaniu 62 pacjentów neurologicznych (średnia wieku 70 lat) potwierdzono strukturę dwuczynnikową: czynnik poznawczy (alfa 0,737) i somatyczno-afektywny (alfa 0,808), przy alfie 0,868 dla wyniku ogólnego. Optymalny punkt odcięcia w tej grupie wyniósł powyżej 14,5 punktu przy czułości i swoistości po 71 procent oraz polu pod krzywą ROC 73,9 procent. Pokazuje to, że w populacjach z chorobą somatyczną progi kliniczne bywają inne niż oryginalne progi Becka.

źródło

Ograniczenia w okresie okołoporodowym

W przeglądzie narzędzi przesiewowych depresji okresu okołoporodowego wskazano, że część pozycji BDI-II odnosi się do stanów typowych dla ciąży i połogu (zmęczenie, kłopoty ze snem, utrata libido), co sprzyja wynikom fałszywie dodatnim. Dla BDI-II podano czułość 56-57 procent przy swoistości 97-100 procent, a dla polskiej walidacji w tym kontekście czułość 71,7 procent i swoistość 80,4 procent przy alfie 0,93-0,95.

źródło

Podobne narzędzia

  • PHQ-9 (Kwestionariusz Zdrowia Pacjenta-9)

    Dziewięć pozycji odpowiadających wprost kryteriom DSM, darmowy i bez ograniczeń licencyjnych; wyniki obu narzędzi korelują bardzo wysoko, więc przy ograniczonym budżecie to naturalna alternatywa.

  • HADS (Szpitalna Skala Lęku i Depresji)

    Celowo pomija objawy somatyczne, dzięki czemu lepiej nadaje się do badania osób chorych somatycznie; mierzy równolegle lęk i depresję.

  • CES-D (Skala Depresji Ośrodka Badań Epidemiologicznych)

    Narzędzie epidemiologiczne przeznaczone do badań populacyjnych, mierzy objawy z ostatniego tygodnia i jest dostępne bez opłat licencyjnych.

  • HAM-D (Skala Depresji Hamiltona)

    Nie jest samoopisem, tylko skalą obserwacyjną wypełnianą przez klinicystę w oparciu o wywiad; standard w badaniach klinicznych nad skutecznością leczenia.

  • EPDS (Edynburska Skala Depresji Poporodowej)

    Zaprojektowana specjalnie dla okresu ciąży i połogu, świadomie pozbawiona pozycji somatycznych mylących w tym okresie.

  • GDS (Geriatryczna Skala Oceny Depresji)

    Przeznaczona dla osób starszych, z prostym formatem odpowiedzi tak/nie i bez pozycji somatycznych typowych dla wieku podeszłego.

Bibliografia

  • Beck A.T., Steer R.A., Brown G.K. (1996). Beck Depression Inventory – Second Edition. Manual. San Antonio: The Psychological Corporation.
  • Zawadzki B., Popiel A., Pragłowska E. (2009). Charakterystyka psychometryczna polskiej adaptacji Kwestionariusza Depresji BDI-II Aarona T. Becka. Psychologia-Etologia-Genetyka, 19, 71-95.
  • Łojek E., Stańczak J. (2019). BDI-II. Inwentarz Depresji Becka – wydanie drugie. Podręcznik. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

Baza ma charakter informacyjny. Treści pozycji testowych i pełne normy podlegają prawom autorskim wydawców.