Conners 3 – Zestaw Kwestionariuszy do Diagnozy ADHD i Zaburzeń Współwystępujących
Conners 3rd Edition
objawy ADHD i zaburzeń współwystępujących u dzieci i młodzieży; analiza profilowa obszarów funkcjonowania dziecka (screening, planowanie i monitorowanie terapii)
Podstawowe informacje
- Autorzy oryginału
- C. Keith Conners (2008)
- Polska adaptacja
- Radosław Wujcik, Emilia Wrocławska-Warchala (Pracownia Testów Psychologicznych PTP) (2018)
- Grupa docelowa
- dzieci i młodzież 6-18 lat (samoopis od 8 lat); oceniający: rodzic, nauczyciel, samo dziecko
- Czas badania
- wersja pełna 20-25 min, wersja skrócona ok. 10 min
- Procedura
- kwestionariusz wypełniany przez rodzica, nauczyciela lub badanego (samoopis); indywidualnie; papier-ołówek lub badanie online na platformie Epsilon
Co bada ten test
Conners 3 to zestaw kwestionariuszy oceniających objawy ADHD oraz zaburzeń najczęściej z nim współwystępujących u dzieci i młodzieży w wieku 6-18 lat. Istotą narzędzia jest wieloinformatorowość: te same obszary ocenia rodzic, nauczyciel oraz samo dziecko (samoopis od 8 lat), dzięki czemu obraz funkcjonowania powstaje z kilku perspektyw i różnych kontekstów, przede wszystkim domu i szkoły. Conners 3 nie stawia diagnozy samodzielnie; jest narzędziem wspierającym proces diagnostyczny oraz służącym do przesiewu, planowania i monitorowania oddziaływań terapeutycznych.
Narzędzie łączy dwa podejścia. Skale treściowe opisują nasilenie zachowań w obszarach takich jak nieuwaga, nadaktywność i impulsywność, problemy z nauką, funkcje wykonawcze, agresja oraz relacje z rówieśnikami i rodziną. Skale objawów odwołują się wprost do kryteriów diagnostycznych DSM dla ADHD (obraz z przewagą deficytu uwagi oraz obraz z przewagą nadaktywności i impulsywności), zaburzeń zachowania i zaburzeń opozycyjno-buntowniczych. Dzięki temu wynik można odczytywać zarówno wymiarowo (nasilenie zachowań), jak i w odniesieniu do kryteriów klinicznych.
Dodatkowo Conners 3 zawiera skale walidacyjne (wrażenie pozytywne, wrażenie negatywne, wskaźnik niespójności) kontrolujące tendencyjność odpowiedzi, pozycje krytyczne wymagające szczególnej uwagi oraz pozycje przesiewowe w kierunku lęku i obniżonego nastroju. Teoretycznie narzędzie osadzone jest w wieloletniej tradycji skal Connersa, rozwijanych od lat 60. XX wieku jako jeden ze standardów oceny ADHD w badaniach i praktyce klinicznej.
Typowe zastosowanie
Conners 3 stosuje się w diagnozie i przesiewie ADHD oraz zaburzeń współwystępujących u dzieci i młodzieży, w planowaniu oddziaływań i monitorowaniu ich efektów, a także w badaniach naukowych nad ADHD. Wieloinformatorowość czyni go użytecznym tam, gdzie ważne jest porównanie funkcjonowania dziecka w domu i w szkole oraz zestawienie ocen dorosłych z samooceną nastolatka. W pracach empirycznych bywa wykorzystywany jako wystandaryzowana miara nasilenia objawów ADHD.
Wymiary i podskale
Skale treściowe (7)
Nieuwaga, Nadaktywność/Impulsywność, Problemy z nauką, Funkcje wykonawcze, Nieposłuszeństwo/Agresja, Relacje z rówieśnikami oraz Relacje z rodziną. Opisują nasilenie zachowań w obszarach powiązanych z ADHD i zaburzeniami współwystępującymi. Nie wszystkie skale występują w każdej wersji (rodzic, nauczyciel, samoopis) i w każdej formie (pełna, skrócona).
Skale objawów DSM (4)
ADHD z przewagą deficytu uwagi, ADHD z przewagą nadaktywności/impulsywności, Zaburzenia zachowania oraz Zaburzenia opozycyjno-buntownicze. Odwzorowują kryteria diagnostyczne DSM i pozwalają odnieść nasilenie objawów do progu klinicznego.
Skale walidacyjne (3)
Wrażenie pozytywne, Wrażenie negatywne oraz Wskaźnik niespójności. Kontrolują tendencyjność odpowiadania (przedstawianie dziecka w nadmiernie korzystnym lub niekorzystnym świetle oraz odpowiadanie niespójne) i informują o wiarygodności profilu.
Pozycje krytyczne i przesiewowe
Zestaw pozycji wymagających szczególnej uwagi klinicznej oraz pozycji przesiewowych w kierunku lęku i obniżonego nastroju. Nie tworzą pełnych skal diagnostycznych, lecz sygnalizują obszary do dalszej oceny.
Jak wygląda badanie
- Budowa pozycji
- Pozycje to krótkie opisy zachowań dziecka, które oceniający (rodzic, nauczyciel lub samo dziecko) szacuje pod względem nasilenia lub częstości w ostatnim okresie. Każda wersja występuje w formie pełnej i skróconej; forma skrócona zawiera wybór pozycji najlepiej różnicujących i służy do szybkiego przesiewu oraz monitorowania. Dokładna liczba pozycji poszczególnych wersji polskiej adaptacji jest podana w podręczniku PTP i nie jest ujawniana na stronie produktu. DO WERYFIKACJI: liczba pozycji wersji pełnych i skróconych polskiej adaptacji.
- Skala odpowiedzi
- Ocena każdej pozycji na kilkustopniowej skali nasilenia (od braku problemu do wyraźnego, częstego występowania zachowania), odnoszona do ostatniego okresu funkcjonowania dziecka. Kwestionariusz wypełnia się w formie papier-ołówek lub online na platformie Epsilon. Wersja pełna zajmuje około 20-25 minut, skrócona około 10 minut.
- Normy i interpretacja
- Wyniki surowe skal przelicza się na wyniki znormalizowane (wyniki T i profil) i interpretuje na tle norm polskich, opracowanych oddzielnie dla płci i grup wieku w przedziale 6-18 lat. Polska normalizacja powstała na podstawie ponad 3000 kwestionariuszy (dane wydawcy). Interpretacja jest profilowa i kliniczna: analizuje się układ podwyższonych skal oraz zgodność ocen różnych informatorów, a nie pojedynczą liczbę. Pełne tabele norm są dostępne wyłącznie w płatnym podręczniku i nie są tu reprodukowane. Podwyższony wynik nie jest równoznaczny z diagnozą ADHD; wskazuje obszar wymagający pogłębionej oceny klinicznej.
Mocne strony i ograniczenia
Mocne strony
- •Wieloinformatorowość: równoległe wersje dla rodzica, nauczyciela i samoopisu pozwalają porównać funkcjonowanie dziecka w różnych kontekstach
- •Połączenie skal wymiarowych (nasilenie zachowań) i skal objawów odwołujących się do kryteriów DSM
- •Wbudowane skale walidacyjne kontrolujące tendencyjność odpowiedzi oraz pozycje przesiewowe lęku i nastroju
- •Polska normalizacja na dużej próbie (ponad 3000 kwestionariuszy), z normami odrębnymi dla płci i wieku, oraz wersje skrócone do monitorowania
Ograniczenia
- •Nie jest narzędziem diagnostycznym samym w sobie: diagnoza ADHD wymaga pełnej oceny klinicznej, a nie tylko wyniku kwestionariusza
- •Oceny różnych informatorów bywają rozbieżne (rodzic, nauczyciel, dziecko), co wymaga ostrożnej integracji danych
- •Samoopis dostępny dopiero od 8 roku życia i obarczony ograniczoną wglądowością młodszych dzieci
- •Narzędzie kategorii B2: dostęp wymaga udokumentowanych kwalifikacji i zakupu w PTP; szczegółowa psychometria dostępna tylko w płatnym podręczniku
- •Wynik zależny od kontekstu i chwilowej sytuacji dziecka (np. zmiany w szkole, wydarzenia rodzinne)
Budowa
- Format odpowiedzi
- kwestionariusz obserwacyjny/samoopisowy, ocena nasilenia zachowań
- Wersje
- Rodzic (pełna i skrócona)
- Nauczyciel (pełna i skrócona)
- Samoopis 8-18 lat (pełna i skrócona)
Obliczanie wyników
- Metoda
- wyniki surowe skal przeliczane na wyniki znormalizowane (profil), obliczanie ręczne wg podręcznika lub automatyczne na platformie Epsilon
- Pozycje odwrócone
- brak danych (do weryfikacji)
- Uwagi
- DO WERYFIKACJI: dokładna liczba pozycji poszczególnych wersji i lista skal – w podręczniku PTP.
Jak policzyć wynik
Krok 1: zbierz komplet kwestionariuszy od wybranych informatorów (rodzic, nauczyciel, w miarę możliwości samoopis) i sprawdź kompletność odpowiedzi. Brakujące dane w poszczególnych skalach obniżają wiarygodność profilu.
Krok 2: policz wyniki surowe poszczególnych skal treściowych, objawowych i walidacyjnych, korzystając z klucza podręcznikowego lub z automatycznego wyliczenia na platformie Epsilon. Najpierw jednak sprawdź skale walidacyjne: podwyższone wrażenie pozytywne lub negatywne albo wysoki wskaźnik niespójności każą ostrożnie interpretować cały profil.
Krok 3: przelicz wyniki surowe na wyniki znormalizowane (T) według tabel właściwych dla płci i wieku dziecka, a następnie odczytaj profil. Interpretacja polega na wskazaniu skal podwyższonych i porównaniu ocen różnych informatorów, a nie na jednej liczbie.
Krok 4: nie stawiaj rozpoznania na podstawie samego wyniku. Conners 3 jest elementem procesu diagnostycznego; ostateczna diagnoza ADHD wymaga wywiadu, obserwacji i odniesienia do kryteriów klinicznych przez uprawnionego specjalistę. W badaniach naukowych raportuj wyniki T lub surowe wybranych skal i podawaj, od których informatorów pochodzą.
Normy
Dane o normach wymagają weryfikacji w źródle pierwotnym.
- Typ norm
- normy dla dzieci i młodzieży 6-18 lat, oddzielne dla płci i grup wieku
- Interpretacja
- analiza profilowa wyników znormalizowanych; interpretacja wg podręcznika PTP
- Próba normalizacyjna
- polska normalizacja na podstawie ponad 3000 kwestionariuszy (wg strony wydawcy)
Psychometria
Dane psychometryczne wymagają weryfikacji w źródle pierwotnym.
- Stabilność (test-retest)
- zadowalająca stabilność bezwzględna (wg strony wydawcy, bez wartości liczbowych)
- Trafność
- potwierdzona trafność różnicowa – różnicuje dzieci z diagnozą ADHD od innych grup klinicznych i dzieci o typowym rozwoju (wg strony wydawcy)
Dostępność
- Typ
- Płatny
- Wydawca / źródło
- Pracownia Testów Psychologicznych PTP
- Kategoria testu wg PTP
- B2
- Cena
- komplet ok. 1245 zł netto; podręcznik ok. 796 zł netto; arkusze (10 szt.) ok. 57-92 zł netto; e-jednostki Epsilon ok. 14-28 zł (ceny ze strony PTP, lipiec 2026 – sprawdzać aktualność)
- Zgoda autora / licencja
- zakup wyłącznie w PTP po udokumentowaniu kwalifikacji (kategoria B2: mgr psychologii lub inny mgr + certyfikat psychometryczny + szkolenie z narzędzia)
English version(kliknij, aby rozwinąć)
- Name
- Conners 3rd Edition
- Construct
- symptoms of ADHD and comorbid disorders in children and adolescents; profile analysis of the child's functioning domains (screening, treatment planning and monitoring)
- Target group
- children and adolescents aged 6-18 (self-report from age 8); raters: parent, teacher, the child itself
- Response format
- observer-rating/self-report questionnaire, ratings of behavior intensity
- Scoring
- raw scale scores converted to standardized scores (profile); manual scoring per the manual or automated on the Epsilon platform
- Norms / interpretation
- norms for children and adolescents aged 6-18, separate for sex and age groups; profile analysis of standardized scores; interpretation per the Polish publisher's manual
- Normative sample
- Polish standardization based on over 3000 questionnaires (per the publisher's website)
- Procedure
- questionnaire completed by a parent, teacher or the examinee (self-report); individual administration; paper-and-pencil or online via the Epsilon platform
- Administration time
- full version 20-25 min, short version approx. 10 min
- Notes
- Publisher's qualification category: B2 (not C, as initially assumed). Available in paper form and on the Epsilon platform (online administration or entry of paper results). [TO VERIFY]: item counts of each version, full list of scales, reliability coefficients (alpha) – available only in the paid manual; check current prices on the publisher's website.
Numerical data (reliability, norms, pricing) are shared with the Polish entry above.
Podgląd arkusza
Arkusz chroniony prawem autorskim – dostępny wyłącznie u wydawcy (strona wydawcy). Nie publikujemy podglądów testów komercyjnych.
Jak opisać w pracy dyplomowej
W metodologii pracy opisz Conners 3 jako wieloinformatorowy zestaw kwestionariuszy do oceny ADHD i zaburzeń współwystępujących: autorzy oryginału (Conners) i polskiej adaptacji (Wujcik, Wrocławska-Warchala, 2018), wersje (rodzic, nauczyciel, samoopis; pełne i skrócone), grupy skal (treściowe, objawów DSM, walidacyjne), wiek 6-18 lat, normy odrębne dla płci i wieku. Zaznacz, których wersji i informatorów użyłeś oraz które skale analizujesz.
W wynikach raportuj wyniki znormalizowane (T) lub surowe wybranych skal wraz ze statystykami opisowymi, a przy porównaniach grup wielkość efektu. Jeśli masz oceny od kilku informatorów, rozważ raportowanie ich zgodności. Uwzględnij skale walidacyjne przy kwalifikowaniu profili do analiz.
Pamiętaj o kwalifikacjach i prawach autorskich. Conners 3 to narzędzie kategorii B2, dostępne po udokumentowaniu uprawnień (magister psychologii albo inny magister z certyfikatem psychometrycznym i szkoleniem z narzędzia); pozycje testu i tabele norm są chronione i nie wolno ich reprodukować w pracy. W kontekście diagnostycznym podkreśl, że kwestionariusz wspiera, ale nie zastępuje oceny klinicznej.
Kiedy nie stosować tego narzędzia
- •Jako jedyna podstawa rozpoznania ADHD (narzędzie wspiera diagnozę, nie zastępuje oceny klinicznej)
- •Gdy nie masz wymaganych kwalifikacji do narzędzi kategorii B2
- •U dzieci poza przedziałem wieku 6-18 lat (a w samoopisie poniżej 8 roku życia)
- •Gdy nie da się pozyskać wiarygodnego informatora znającego dziecko w danym kontekście (np. brak kontaktu ze szkołą)
- •Gdy skale walidacyjne wskazują silną tendencyjność odpowiedzi, bez ostrożnej interpretacji lub powtórzenia badania
Przykładowe tematy prac i pytania badawcze
- Zgodność ocen rodzica, nauczyciela i samoopisu w Conners 3 u dzieci z podejrzeniem ADHD
- Nasilenie objawów ADHD (Conners 3) a osiągnięcia szkolne i funkcjonowanie w klasie
- Funkcje wykonawcze w ocenie Conners 3 a codzienne trudności organizacyjne dziecka
- Współwystępowanie objawów ADHD i zaburzeń opozycyjno-buntowniczych w profilu Conners 3
- Różnice płciowe w profilu Conners 3 u dzieci i młodzieży
- Conners 3 jako narzędzie monitorowania efektów oddziaływań terapeutycznych w ADHD
- Relacje z rówieśnikami i rodziną (skale Conners 3) a nasilenie objawów ADHD
- Trafność różnicowa Conners 3 między dziećmi z ADHD a innymi grupami klinicznymi
Tematy mają charakter inspiracji. Ostateczny zakres pracy uzgodnij z promotorem.
Co pokazują badania
Struktura i skale narzędzia
Conners 3 obejmuje siedem skal treściowych (m.in. nieuwaga, nadaktywność/impulsywność, funkcje wykonawcze, problemy z nauką, agresja, relacje z rówieśnikami i rodziną), cztery skale objawów odwołujące się do kryteriów DSM oraz trzy skale walidacyjne; oceny zbiera się od rodzica, nauczyciela i (od 8 roku życia) samego dziecka.
źródłoPolska normalizacja i rzetelność
Polską adaptację (Wujcik, Wrocławska-Warchala, 2018) znormalizowano na ponad 3000 kwestionariuszy z podziałem na płeć i grupy wieku; wydawca opisuje zgodność wewnętrzną skal jako wysoką lub bardzo wysoką i dobrą stabilność, potwierdza też trafność różnicową względem grup klinicznych i dzieci o typowym rozwoju.
źródłoWalidacje zagraniczne
Walidacje wersji Conners 3 w innych krajach (m.in. niemiecka walidacja skal dla rodziców, nauczycieli i dzieci) potwierdzają użyteczność diagnostyczną i satysfakcjonującą rzetelność narzędzia, wskazując zarazem na typowe dla skal obserwacyjnych zróżnicowanie zgodności między informatorami.
źródłoMiejsce w diagnostyce ADHD
Skale Connersa należą do najczęściej stosowanych wystandaryzowanych narzędzi oceny objawów ADHD u dzieci i młodzieży i są rekomendowane jako element wielometodowej, wieloinformatorowej diagnozy, a nie jej jedyna podstawa.
źródłoPodobne narzędzia
ASRS (Skala Samooceny Objawów ADHD u Dorosłych)
Krótka, przesiewowa skala ADHD przeznaczona dla dorosłych; Conners 3 dotyczy dzieci i młodzieży oraz jest wieloinformatorowy i znacznie bardziej rozbudowany.
IVE (Impulsywność, Skłonność do Ryzyka, Empatia)
Mierzy wąsko impulsywność i cechy pokrewne, a nie pełny obraz ADHD i zaburzeń współwystępujących; nie jest narzędziem diagnostycznym ADHD.
MMPI-A (Kwestionariusz Osobowości dla Młodzieży)
Szeroki inwentarz psychopatologii nastolatków oparty na samoopisie; Conners 3 jest węższy, skupiony na ADHD, ale wieloinformatorowy i dostosowany także do młodszych dzieci.
Bibliografia
- Conners, C. K. (2008). Conners 3rd Edition. Toronto: Multi-Health Systems.
- Wujcik, R., Wrocławska-Warchala, E. (2018). CONNERS 3. Zestaw Kwestionariuszy do Diagnozy ADHD. Podręcznik. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.
Źródła
- wydawcahttps://www.practest.com.pl/sklep/test/CONNERS3
- repozytoriumhttps://bazawiedzy.uksw.edu.pl/info/book/UKSW01d5029b88d54ba99836721ed962fa0f
- dokument źródłowydocs/baza_testow_v0.1.md
- wydawcahttps://www.wpspublish.com/conners-3-conners-third-edition.html
- wydawcahttps://econtent.hogrefe.com/doi/10.1024/1422-4917/a000408
Uwagi
Kategoria wg PTP: B2 (nie C, jak wstępnie zakładano). Dostępny w wersji papierowej i na platformie Epsilon (badanie online lub wprowadzanie wyników z wersji papierowej). DO WERYFIKACJI: liczba pozycji każdej wersji, pełna lista skal, współczynniki rzetelności (alfa) – dostępne tylko w płatnym podręczniku; ceny netto/brutto sprawdzać na stronie PTP przed cytowaniem.
Baza ma charakter informacyjny. Treści pozycji testowych i pełne normy podlegają prawom autorskim wydawców. Dane oznaczone [DO WERYFIKACJI] wymagają potwierdzenia w źródle pierwotnym. Ostatnia aktualizacja wpisu: 2026-07-17.