Kwestionariusz Kompetencji Społecznych KKS
Kompetencje społeczne - złożone umiejętności warunkujące efektywność radzenia sobie w sytuacjach społecznych, nabywane w toku treningu społecznego
Podstawowe informacje
- Autorzy oryginału
- Anna Matczak (2001)
- Grupa docelowa
- Młodzież 15-19 lat (wersja M) i dorośli, w tym pracujący (wersja D)
- Czas badania
- ok. 20 minut, bez ograniczenia czasu
- Procedura
- samoopis; indywidualnie lub grupowo
Co bada ten test
KKS mierzy kompetencje społeczne, rozumiane jako złożone umiejętności warunkujące skuteczność radzenia sobie w konkretnych sytuacjach społecznych. W ujęciu Anny Matczak kompetencje te nie są cechą wrodzoną, lecz nabywają się w toku treningu społecznego, czyli praktycznego uczestnictwa w sytuacjach danego typu. Im więcej okazji do udziału i uczenia się w określonym rodzaju sytuacji, tym wyższe kompetencje w tym obszarze. Narzędzie jest samoopisowe: badany ocenia, jak dobrze poradziłby sobie z wymienionymi czynnościami.
Model teoretyczny KKS wyróżnia trzy rodzaje sytuacji, które szczególnie różnicują ludzi pod względem skuteczności społecznej: sytuacje intymne (bliskiego kontaktu interpersonalnego), sytuacje ekspozycji społecznej (bycia w centrum uwagi i ocenianym) oraz sytuacje wymagające asertywności (obrony własnych praw i interesów wbrew naciskom otoczenia). Tym trzem rodzajom odpowiadają trzy wskaźniki szczegółowe. Ogólny poziom kompetencji społecznych ujmuje wynik łączny.
Kwestionariusz składa się z 90 pozycji opisujących różne czynności społeczne. Do klucza wchodzi 60 pozycji diagnostycznych, a pozostałe 30 pełni funkcję buforową (nie są punktowane). Badany na czterostopniowej skali ocenia efektywność, z jaką wykonuje daną czynność. Wynikiem jest globalny wskaźnik kompetencji społecznych oraz trzy wskaźniki cząstkowe. KKS należy do najpopularniejszych polskich narzędzi do pomiaru kompetencji społecznych i jest szeroko wykorzystywany w pracach dyplomowych oraz badaniach nad funkcjonowaniem społecznym.
Typowe zastosowanie
Narzędzie stosowane w badaniach naukowych i pracach dyplomowych nad kompetencjami społecznymi oraz ich związkami z funkcjonowaniem interpersonalnym, samotnością, przystosowaniem, inteligencją emocjonalną i efektywnością zawodową. Wykorzystywane bywa także w doradztwie, poradnictwie zawodowym i selekcji, choć podstawowym obszarem pozostają badania. Istnieją wersje dla młodzieży (M) i dla dorosłych (D), co pozwala stosować je w różnych grupach wieku.
Dostępność
- Typ
- Płatny
- Wydawca / źródło
- Pracownia Testów Psychologicznych PTP
- Kategoria testu wg PTP
- B1
- Cena
- arkusze M 25 szt. 121,75 zł brutto; e-jednostka 33,97 zł; e-wprowadzenie wyników 9,05 zł (cennik 1.07-31.12.2026)
- Arkusz polski
- Arkusz chroniony prawem autorskim, dostępny wyłącznie u wydawcy – strona wydawcyNie publikujemy podglądów testów komercyjnych.
Jak wygląda badanie
- Budowa pozycji
- Dziewięćdziesiąt pozycji opisujących konkretne czynności i zachowania w sytuacjach społecznych. Do każdej badany ustosunkowuje się, oceniając, jak dobrze (jak skutecznie) daną czynność wykonuje. Sześćdziesiąt pozycji ma charakter diagnostyczny i wchodzi do klucza, a trzydzieści pełni funkcję buforową (maskującą cel pomiaru). Treści pozycji nie są tu przytaczane, ponieważ są chronione prawem autorskim wydawcy.
- Skala odpowiedzi
- Czterostopniowa skala oceny efektywności wykonania czynności: od 1 (zdecydowanie dobrze) do 4 (zdecydowanie źle). Badany szacuje własną skuteczność w każdej czynności. Badanie jest bez limitu czasu, trwa około 20 minut, może być prowadzone indywidualnie lub grupowo.
- Normy i interpretacja
- Wyniki surowe (osobno wynik łączny i trzy wskaźniki szczegółowe) przelicza się na steny. Przyjmuje się, że steny 1-3 oznaczają wyniki niskie, 4-7 przeciętne, a 8-10 wysokie. Podręcznik zawiera odrębne normy dla młodzieży licealnej, studentów i dorosłych; trzecie wydanie podręcznika wprowadziło zaktualizowane normy i unowocześnione sformułowania pozycji. Pełne tabele stenowe znajdują się wyłącznie w płatnym podręczniku i nie są tu reprodukowane.
Budowa
- Liczba pozycji
- 90
- Format odpowiedzi
- czterostopniowa skala oceny efektywności wykonania czynności (1 - zdecydowanie dobrze do 4 - zdecydowanie źle)
- Wersje
- papier-ołówek (wersje M i D)
- e-badanie Epsilon (w tym e-KKS-D z normami z 2000 r.)
Podskale
I (kompetencje w sytuacjach intymnych / bliskiego kontaktu interpersonalnego)
ES (kompetencje w sytuacjach ekspozycji społecznej)
A (kompetencje w sytuacjach wymagających asertywności)
Obliczanie wyników
Szczegóły obliczania wyniku dostępne tylko przez ICD Diagnostica
- •Instrukcje obliczania wyników krok po kroku
- •Pozycje odwrócone i przypisanie pozycji do podskal
- •Kalkulatory z interpretacją wyników
- •Wskazówki do metodologii i opisu wyników
- •Podskale, normy i przebieg badania narzędzi diagnostycznych
Dostęp do funkcji Clinical uzyskasz w planie Clinical na icd-diagnostica.com.
Jak policzyć wynik
Instrukcja obliczania wyniku dostępna tylko przez ICD Diagnostica
- •Instrukcje obliczania wyników krok po kroku
- •Pozycje odwrócone i przypisanie pozycji do podskal
- •Kalkulatory z interpretacją wyników
- •Wskazówki do metodologii i opisu wyników
- •Podskale, normy i przebieg badania narzędzi diagnostycznych
Dostęp do funkcji Clinical uzyskasz w planie Clinical na icd-diagnostica.com.
Normy
- Typ norm
- steny
- Interpretacja
- steny 1-3 wyniki niskie, 4-7 przeciętne, 8-10 wysokie (za Wrótniak, 2023, na podstawie podręcznika Matczak, 2007)
- Próba normalizacyjna
- normy dla młodzieży licealnej, studentów i dorosłych; 3. wydanie podręcznika z nowymi normami
Psychometria
- Alfa Cronbacha
- 0,93
- Trafność
- potwierdzona analizą czynnikową i porównaniami międzygrupowymi (wg wydawcy); korelacje z PROKOS
Kiedy nie stosować tego narzędzia
- •Gdy potrzebujesz obiektywnej oceny zachowań społecznych (KKS mierzy samoocenę skuteczności, nie obserwowane zachowanie)
- •U dzieci: wersje przeznaczone są dla młodzieży od 15 lat i dorosłych
- •Do diagnozy klinicznej lub orzekania o zaburzeniach funkcjonowania społecznego
- •Gdy zależy Ci wyłącznie na wskaźnikach szczegółowych o wysokiej precyzji (mają niższą rzetelność niż wynik łączny)
Co pokazują badania
Rzetelność
Zgodność wewnętrzna wyniku łącznego jest bardzo wysoka: alfa Cronbacha 0,93-0,95, a dla poszczególnych skal I, ES i A mieści się w przedziale 0,74-0,91. Wynik łączny jest najbardziej rzetelnym wskaźnikiem narzędzia.
źródłoKompetencje społeczne a samotność
W badaniach nad młodymi dorosłymi kompetencje społeczne wiążą się z poczuciem samotności: niższe kompetencje, zwłaszcza w sytuacjach intymnych, współwystępują z wyższym nasileniem samotności.
źródłoPowiązanie z pokrewnymi konstruktami
Wyniki KKS korelują z Profilem Kompetencji Społecznych PROKOS oraz z miarami inteligencji emocjonalnej, co autorzy traktują jako przesłankę trafności teoretycznej narzędzia.
źródłoPodobne narzędzia
PROKOS (Profil Kompetencji Społecznych)
Nowszy instrument tej samej autorki (z Martowską) dla dorosłych, wyróżnia pięć zakresów kompetencji (asertywne, kooperacyjne, towarzyskie, zaradność, społecznikowskie) zamiast trzech.
INTE (Kwestionariusz Inteligencji Emocjonalnej)
Mierzy samoopisową inteligencję emocjonalną, a nie kompetencje społeczne; oba konstrukty są powiązane, ale nie tożsame.
Bibliografia
- Matczak A. (2001, wyd. 2 uzup. 2007). Kwestionariusz Kompetencji Społecznych KKS. Podręcznik. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.
- Wrótniak J. (2023). Kompetencje społeczne a poczucie samotności młodych dorosłych. Roczniki Pedagogiczne, 15(51), 4, 189-206. DOI 10.18290/rped23154.11.
Źródła
Baza ma charakter informacyjny. Treści pozycji testowych i pełne normy podlegają prawom autorskim wydawców.