APIS-P(R)

Inteligencja i procesy poznawcze

wpis pełny

Bateria Testów APIS-P(R)

inteligencja ogólna (skrystalizowana) mierzona przez cztery typy zdolności: abstrakcyjno-logiczne, werbalne, wzrokowo-przestrzenne i społeczne

Podstawowe informacje

Autorzy oryginału: Anna Ciechanowicz, Aleksandra Jaworowska, Anna Matczak, Teresa Szustrowa (1995); rewizja podręcznika: Matczak i wsp. (2005) (1995)
Grupa docelowa: uczniowie od VI klasy szkoły podstawowej do początku szkoły ponadpodstawowej (wg starego systemu: VI SP, I-III gimnazjum, I klasa szkoły średniej)
Czas badania: łącznie 58 minut (sztywne limity czasu poszczególnych podtestów)
Procedura: wykonaniowy; badanie grupowe

Co bada ten test

APIS-P(R) to polska bateria testów służąca do pomiaru inteligencji ogólnej u uczniów, od klasy szóstej szkoły podstawowej do początku szkoły ponadpodstawowej. Jest szkolnym odpowiednikiem baterii APIS-Z i, podobnie jak ona, opiera się na teorii inteligencji Raymonda Cattella. Mierzy przede wszystkim inteligencję skrystalizowaną, rozumianą jako ukształtowana w toku uczenia się dyspozycja poznawcza leżąca u podstaw wszystkich czynności intelektualnych. Wynik ogólny opisuje ogólny poziom sprawności umysłowej ucznia, a nie wiedzę z konkretnego przedmiotu.

Bateria ujmuje inteligencję ogólną przez cztery typy zdolności: abstrakcyjno-logiczne, werbalne, wzrokowo-przestrzenne i społeczne. Każdy typ reprezentują dwa testy, więc obok wyniku ogólnego można opisać profil czterech zdolności. Zdolności abstrakcyjno-logiczne dotyczą wykrywania reguł i operowania symbolami, werbalne – rozumienia i posługiwania się pojęciami, wzrokowo-przestrzenne – analizy materiału graficznego i wyobraźni przestrzennej, a społeczne – rozumienia sytuacji i zachowań międzyludzkich. Włączenie zdolności społecznych odróżnia baterie APIS od klasycznych testów inteligencji.

APIS-P(R) ma charakter wykonaniowy i jest testowana z limitami czasu, przy czym przewidziano ją do badania grupowego, co ułatwia stosowanie w szkole. Wynik ogólny oraz wyniki czterech typów zdolności przelicza się na normy dla poziomu edukacyjnego ucznia. Wyniki baterii wysoko korelują z ocenami szkolnymi i pozwalają w pewnym stopniu przewidywać osiągnięcia w nauce, co czyni ją użytecznym narzędziem w poradnictwie edukacyjnym. Jest to test kategorii C, przeznaczony do stosowania przez psychologów.

Typowe zastosowanie

Bateria stosowana w poradnictwie edukacyjnym i psychologiczno-pedagogicznym: do oceny poziomu i profilu zdolności uczniów, wspierania decyzji o dalszej ścieżce kształcenia oraz identyfikowania uczniów zdolnych i uczniów z trudnościami. Ze względu na wysoką korelację z ocenami szkolnymi bywa wykorzystywana do prognozowania osiągnięć w nauce. W badaniach naukowych służy jako miara inteligencji ogólnej u uczniów. Kategoria C oznacza, że badanie i interpretację prowadzi psycholog; w pracach dyplomowych APIS-P(R) można wykorzystywać wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa uprawnionego do stosowania narzędzia.

Wymiary i podskale

Zdolności abstrakcyjno-logiczne
Reprezentowane przez dwa testy (Klasyfikacja, Przekształcenia Liczb). Dotyczą wykrywania reguł, wnioskowania i operowania materiałem symbolicznym oraz liczbowym. Najbliższe klasycznemu rozumieniu rdzenia inteligencji ogólnej.
Zdolności werbalne
Reprezentowane przez dwa testy (Synonimy, Nowe Słowa). Dotyczą rozumienia znaczeń, zasobu słownictwa i posługiwania się pojęciami. Silnie związane z doświadczeniem językowym i szkolnym.
Zdolności wzrokowo-przestrzenne
Reprezentowane przez dwa testy (Kwadraty, Klocki). Dotyczą analizy i syntezy materiału graficznego, wyobraźni przestrzennej i operowania układami figur. Mniej zależne od języka.
Zdolności społeczne
Reprezentowane przez dwa testy (Zachowania, Historyjki). Dotyczą rozumienia sytuacji społecznych, intencji i zachowań ludzi. Komponent wyróżniający baterie APIS na tle innych testów inteligencji.
Wynik ogólny (inteligencja ogólna)
Suma wyników ośmiu testów, najbardziej rzetelny wskaźnik baterii. Wysoko koreluje z ocenami szkolnymi i najlepiej nadaje się do prognozowania osiągnięć w nauce. Poszczególne testy są nasycone głównie czynnikiem ogólnym, zachowując zarazem własną specyfikę.

Jak wygląda badanie

Budowa pozycji: Bateria składa się z ośmiu testów, po dwa na każdy z czterech typów zdolności, łącznie ze 105 zadaniami (według wydawcy pięć testów liczy po 15 zadań, a trzy po 10). Zadania mają charakter wykonaniowy: część zamkniętych (wybór odpowiedzi), część otwartych (badany tworzy odpowiedź samodzielnie). Zadania w obrębie testu są zwykle uporządkowane według rosnącej trudności, a każdy test ma własny limit czasu, więc tempo pracy współtworzy wynik. Zadania obejmują między innymi klasyfikowanie, wykrywanie reguł liczbowych, dobieranie znaczeń słów, operowanie figurami i układami przestrzennymi oraz interpretowanie sytuacji społecznych. Konkretna treść zadań, materiał graficzny i klucze punktacji są chronione prawem autorskim wydawcy i nie są tutaj przytaczane – ich ujawnienie unieważnia wynik. Opis dotyczy wyłącznie typu zadania i mierzonej zdolności.
Skala odpowiedzi: To test wykonaniowy, a nie samoopis, więc nie ma skali typu Likerta. Uczeń rozwiązuje zadania w zeszycie testowym, a odpowiedzi zaznacza lub zapisuje na arkuszu. Każdy test ma sztywny limit czasu, którego trzeba ściśle przestrzegać, bo tempo współtworzy wynik; łączny czas badania wynosi około 58 minut. Bateria przeznaczona jest do badania grupowego, co ułatwia zastosowanie w klasie szkolnej. Punktacja polega na ocenie zgodności odpowiedzi z kluczem, osobno dla każdego z ośmiu testów.
Normy i interpretacja: Wynik ogólny oraz wyniki czterech typów zdolności przelicza się na normy dla poziomu edukacyjnego ucznia. Wydawca podaje normy ogólnopolskie dla poziomów odpowiadających strukturze szkolnej sprzed reformy 2017 (klasa VI szkoły podstawowej, klasy gimnazjalne, pierwsza klasa szkoły średniej). Pełne tabele przeliczeniowe znajdują się wyłącznie w płatnym podręczniku zrewidowanym (2005) i nie są tutaj reprodukowane. Przy stosowaniu wobec obecnych roczników trzeba pamiętać o dwóch rzeczach: po pierwsze, o zmianie ustroju szkolnego (odejście od gimnazjów), która utrudnia bezpośrednie przypisanie ucznia do grupy normalizacyjnej; po drugie, o wieku norm. Normy testów zdolności starzeją się w czasie (efekt Flynna, w przybliżeniu 2–3 punkty IQ na dekadę), a normy z 2005 roku mają już blisko dwie dekady, dlatego wynik należy interpretować jako pozycję względem grupy odniesienia z okresu normalizacji, ostrożnie i najlepiej pod nadzorem psychologa.

Mocne strony i ograniczenia

Mocne strony

•Polskie narzędzie z polskimi normami, mierzące inteligencję ogólną i profil czterech typów zdolności u uczniów
•Wysoka korelacja wyniku ogólnego z ocenami szkolnymi i przydatność do prognozowania osiągnięć w nauce
•Badanie grupowe skraca czas i ułatwia zastosowanie w warunkach szkolnych oraz w badaniach na większych próbach
•Uwzględnienie zdolności społecznych, rzadko obecnych w klasycznych testach inteligencji

Ograniczenia

•Normy odnoszą się do struktury szkolnej sprzed reformy 2017 (gimnazja), co utrudnia przypisanie obecnych uczniów do grup normalizacyjnych
•Normy z 2005 roku mają blisko dwie dekady i podlegają efektowi Flynna – interpretacja wymaga ostrożności
•Rzetelność wyników poszczególnych testów jest niższa niż wyniku ogólnego, więc profil czterech zdolności należy czytać ostrożnie
•Kategoria C: badanie i interpretacja zastrzeżone dla psychologów; student może korzystać wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa
•Sztywne limity czasu sprawiają, że wynik zależy także od tempa pracy, co może zaniżać rezultaty uczniów wolniejszych, lecz dokładnych

Budowa

Liczba pozycji: 105
Format odpowiedzi: zadania w zeszycie testowym, odpowiedzi na arkuszu; badanie grupowe z limitami czasu
Wersje: APIS-P (1995)
APIS-P(R) – podręcznik zrewidowany (2005)

Podskale

Zachowania (zdolności społeczne)

Kwadraty (zdolności wzrokowo-przestrzenne)

Synonimy (zdolności werbalne)

Klasyfikacja (zdolności abstrakcyjno-logiczne)

Przekształcenia Liczb (zdolności abstrakcyjno-logiczne)

Nowe Słowa (zdolności werbalne)

Klocki (zdolności wzrokowo-przestrzenne)

Historyjki (zdolności społeczne)

Obliczanie wyników

Metoda: suma punktów w 8 podtestach; wynik ogólny i wyniki w czterech typach zdolności (po 2 podtesty na typ) przeliczane na normy
Pozycje odwrócone: brak pozycji odwróconych
Uwagi: Test zdolności – brak pozycji odwróconych. Wg wydawcy 5 podtestów liczy po 15 zadań, a 3 po 10 zadań (łącznie 105).

Jak policzyć wynik

Krok 1: punktacja surowa. Odpowiedzi w każdym z ośmiu testów ocenia się według klucza z podręcznika – zadania zamknięte zerojedynkowo, otwarte zgodnie z ustalonymi kryteriami. Klucze są chronione i dostępne wyłącznie w podręczniku; nie odtwarza się ich ze źródeł wtórnych. Trzeba ściśle respektować limity czasu poszczególnych testów.

Krok 2: wyniki typów zdolności. Wyniki dwóch testów tworzących dany typ (abstrakcyjno-logiczny, werbalny, wzrokowo-przestrzenny, społeczny) łączy się w wynik danej zdolności, a sumę wszystkich ośmiu testów w wynik ogólny.

Krok 3: przeliczenie na normy. Wynik ogólny i wyniki czterech typów zdolności przelicza się na normy właściwego poziomu edukacyjnego. Wszystkie tabele znajdują się w płatnym podręczniku – w opisie nie podajemy progów przeliczeń. Przy obecnych rocznikach trzeba rozważyć, do której grupy normalizacyjnej przypisać ucznia po zmianie ustroju szkolnego.

Krok 4: interpretacja i raportowanie. Najbardziej rzetelny jest wynik ogólny; profil czterech zdolności czyta się ostrożnie. W pracy badawczej raportuje się zwykle wynik ogólny (i ewentualnie typy zdolności), zawsze podając datę norm i zwracając uwagę na ich aktualność.

Normy

Typ norm: normy ogólnopolskie dla poziomów edukacyjnych: VI klasa SP, I-III gimnazjum, I klasa szkoły średniej
Interpretacja: wynik ogólny i wyniki czterech typów zdolności względem właściwej grupy szkolnej
Próba normalizacyjna: próby ogólnopolskie (szczegóły w podręczniku zrewidowanym 2005)

Psychometria

Dane psychometryczne wymagają weryfikacji w źródle pierwotnym.

Trafność: wg PTP bardzo wysoka zgodność wewnętrzna wyniku ogólnego, niższa dla wyników poszczególnych podtestów; dane trafnościowe w podręczniku

Dostępność

Typ: Płatny
Wydawca / źródło: Pracownia Testów Psychologicznych PTP
Kategoria testu wg PTP: C
Cena: cennik 1.07-31.12.2026: komplet 551,28 zł (podręcznik 297,11 zł, 10 zeszytów 180,60 zł, 25 arkuszy 52,00 zł, klucz 33,07 zł)

English version(kliknij, aby rozwinąć)

Name: Bateria Testów APIS-P(R) (APIS-P(R) Test Battery)
Construct: general (crystallized) intelligence measured through four ability types: abstract-logical, verbal, visual-spatial and social
Target group: students from grade 6 of primary school to the beginning of secondary school (under the pre-2017 system: grade 6, lower-secondary grades 1-3, first grade of secondary school)
Response format: tasks in a test booklet, answers recorded on a record form; group administration with time limits
Scoring: sum of points across 8 subtests; the total score and scores for the four ability types (2 subtests per type) are converted to norms. Per the publisher, 5 subtests contain 15 tasks and 3 contain 10 tasks (105 in total); ability test – no reverse-scored items
Norms / interpretation: nationwide Polish norms for educational levels: grade 6 of primary school, lower-secondary grades 1-3, first grade of secondary school; the total score and four ability-type scores are interpreted against the appropriate school group
Normative sample: nationwide samples (details in the 2005 revised manual)
Procedure: performance-based; group administration
Administration time: 58 minutes in total (fixed time limits for individual subtests)
Notes: Norms refer to the pre-2017 Polish school structure (lower-secondary schools) – when used with current cohorts, check the publisher's recommendations. [TO VERIFY]: assignment of task counts (15 vs 10) to specific subtests, exact alpha coefficients, standardization sample sizes – manual.

Numerical data (reliability, norms, pricing) are shared with the Polish entry above.

Podgląd arkusza

Arkusz chroniony prawem autorskim – dostępny wyłącznie u wydawcy (strona wydawcy). Nie publikujemy podglądów testów komercyjnych.

Jak opisać w pracy dyplomowej

W metodologii pracy opisz narzędzie: pełna nazwa i skrót, autorzy i rok (oryginał 1995, wersja zrewidowana z podręcznikiem 2005), charakter baterii (osiem testów, cztery typy zdolności, wynik ogólny), badanie grupowe z limitami czasu, podstawa norm oraz rzetelność podana w podręczniku. Zaznacz, że jest to test kategorii C: badanie i interpretację prowadzi psycholog, a student wykonuje je wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa i nie ma prawa administrować testu samodzielnie.

W wynikach raportuj średnie i odchylenia standardowe wyniku ogólnego (i ewentualnie typów zdolności), a przy porównaniach grup podaj wielkość efektu obok testu istotności. Jeśli analizujesz związek z ocenami szkolnymi, opisz sposób pomiaru osiągnięć i podaj współczynniki korelacji z liczebnością i istotnością. Uwzględnij niższą rzetelność pojedynczych testów i nie nadinterpretuj drobnych różnic w profilu.

Szczególnie ważne jest odniesienie się do aktualności i dopasowania norm: opisz, jak przypisałeś uczniów do grup normalizacyjnych po reformie ustroju szkolnego, i uwzględnij możliwy wpływ efektu Flynna na wyniki liczone na normach z 2005 roku. Pamiętaj o prawie autorskim – nie reprodukuj treści zadań, materiału graficznego ani kluczy.

Kiedy nie stosować tego narzędzia

•Gdy badanie ma prowadzić osoba bez uprawnień: to test kategorii C, więc student może go stosować wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa, nigdy samodzielnie
•Gdy badasz maturzystów, studentów lub dorosłych – dla nich przeznaczona jest wersja APIS-Z(R), a nie szkolna APIS-P(R)
•Gdy potrzebujesz aktualnych, dobrze dopasowanych norm – normy odnoszą się do struktury szkolnej sprzed reformy 2017 i mają blisko dwie dekady (efekt Flynna)
•Gdy potrzebujesz pomiaru inteligencji płynnej neutralnego kulturowo – APIS mierzy głównie inteligencję skrystalizowaną, silnie związaną z wiedzą i językiem
•Gdy zależy Ci na precyzyjnym pomiarze pojedynczej wąskiej zdolności – rzetelność wyników poszczególnych testów jest ograniczona

Przykładowe tematy prac i pytania badawcze

Inteligencja ogólna mierzona APIS-P(R) a osiągnięcia szkolne uczniów starszych klas szkoły podstawowej
Profil czterech typów zdolności a preferencje i wybory edukacyjne uczniów
Zdolności społeczne a funkcjonowanie ucznia w grupie rówieśniczej
Trafność prognostyczna wyniku ogólnego APIS-P(R) wobec ocen z przedmiotów ścisłych i humanistycznych
Inteligencja a motywacja osiągnięć jako predyktory wyników w nauce
Różnice w profilu zdolności między uczniami o odmiennych zainteresowaniach
Porównanie inteligencji skrystalizowanej (APIS-P(R)) i płynnej (test neutralny kulturowo) u uczniów
Tempo pracy a poprawność rozwiązań w teście z limitem czasu u uczniów: analiza wyników APIS-P(R)

Tematy mają charakter inspiracji. Ostateczny zakres pracy uzgodnij z promotorem.

Co pokazują badania

Struktura, rzetelność i trafność prognostyczna

APIS-P(R) to bateria ośmiu testów mierzących inteligencję ogólną przez cztery typy zdolności. Według wydawcy wynik ogólny ma bardzo wysoką zgodność wewnętrzną, a wyniki poszczególnych testów niższą; wyniki baterii wysoko korelują z ocenami szkolnymi i pozwalają prognozować osiągnięcia w nauce. Analizy czynnikowe wskazują na dominujący czynnik ogólny przy zachowaniu specyfiki testów.

źródło

Podstawa teoretyczna konstruktu

Bateria opiera się na teorii inteligencji Cattella i mierzy inteligencję skrystalizowaną, rozumianą jako suma zdolności ukształtowanych w toku uczenia się. Cztery typy zdolności (abstrakcyjno-logiczne, werbalne, wzrokowo-przestrzenne, społeczne) są wspólne dla wersji szkolnej (APIS-P) i dla dorosłych (APIS-Z).

źródło

Aktualność norm a zmiana ustroju szkolnego

Normy APIS-P(R) opracowano dla poziomów edukacyjnych sprzed reformy 2017 (z klasami gimnazjalnymi), a podręcznik zrewidowany pochodzi z 2005 roku. Oznacza to podwójne wyzwanie interpretacyjne: dopasowanie ucznia do grupy normalizacyjnej po zmianie ustroju szkolnego oraz uwzględnienie starzenia się norm (efekt Flynna).

źródło

Podobne narzędzia

Bateria Testów APIS-Z(R)
Ta sama koncepcja i te same typy zdolności, ale wersja dla maturzystów, studentów i dorosłych. APIS-P(R) jest wersją szkolną dla młodszych uczniów.
CFT 20-R (Neutralny Kulturowo Test Inteligencji Cattella)
Mierzy inteligencję płynną niezależnie od języka i wiedzy szkolnej i obejmuje uczniów już od 8. roku życia. APIS-P(R) mierzy głównie inteligencję skrystalizowaną i uwzględnia zdolności społeczne.
Columbia (Skala Dojrzałości Umysłowej Columbia)
Niewerbalny, indywidualny pomiar rozumowania dla dzieci, przydatny przy ograniczeniach mowy. Węższy zakres i inny sposób badania niż grupowa bateria APIS-P(R).

Bibliografia

Matczak, A., Jaworowska, A., Ciechanowicz, A., Szustrowa, T. (2005). Bateria testów APIS-P(R). Podręcznik (wydanie zrewidowane). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

Źródła

dokument źródłowy
docs/baza_testow_v0.1.md
wydawca
https://www.practest.com.pl/sklep/test/APIS-P(R)
inne
https://pl.wikipedia.org/wiki/APIS_(psychometria)

Uwagi

Normy odnoszą się do struktury szkolnej sprzed reformy 2017 (gimnazja) – przy stosowaniu wobec obecnych roczników sprawdzić zalecenia wydawcy. DO WERYFIKACJI: przypisanie liczby zadań (15 vs 10) do konkretnych podtestów, dokładne współczynniki alfa, liczebność prób normalizacyjnych – podręcznik.

Baza ma charakter informacyjny. Treści pozycji testowych i pełne normy podlegają prawom autorskim wydawców. Dane oznaczone [DO WERYFIKACJI] wymagają potwierdzenia w źródle pierwotnym. Ostatnia aktualizacja wpisu: 2026-07-17.

APIS-P(R)

Inteligencja i procesy poznawcze

wpis pełny

Bateria Testów APIS-P(R)

inteligencja ogólna (skrystalizowana) mierzona przez cztery typy zdolności: abstrakcyjno-logiczne, werbalne, wzrokowo-przestrzenne i społeczne

Podstawowe informacje

Autorzy oryginału: Anna Ciechanowicz, Aleksandra Jaworowska, Anna Matczak, Teresa Szustrowa (1995); rewizja podręcznika: Matczak i wsp. (2005) (1995)
Grupa docelowa: uczniowie od VI klasy szkoły podstawowej do początku szkoły ponadpodstawowej (wg starego systemu: VI SP, I-III gimnazjum, I klasa szkoły średniej)
Czas badania: łącznie 58 minut (sztywne limity czasu poszczególnych podtestów)
Procedura: wykonaniowy; badanie grupowe

Co bada ten test

Typowe zastosowanie

Wymiary i podskale

Zdolności abstrakcyjno-logiczne
Reprezentowane przez dwa testy (Klasyfikacja, Przekształcenia Liczb). Dotyczą wykrywania reguł, wnioskowania i operowania materiałem symbolicznym oraz liczbowym. Najbliższe klasycznemu rozumieniu rdzenia inteligencji ogólnej.
Zdolności werbalne
Reprezentowane przez dwa testy (Synonimy, Nowe Słowa). Dotyczą rozumienia znaczeń, zasobu słownictwa i posługiwania się pojęciami. Silnie związane z doświadczeniem językowym i szkolnym.
Zdolności wzrokowo-przestrzenne
Reprezentowane przez dwa testy (Kwadraty, Klocki). Dotyczą analizy i syntezy materiału graficznego, wyobraźni przestrzennej i operowania układami figur. Mniej zależne od języka.
Zdolności społeczne
Reprezentowane przez dwa testy (Zachowania, Historyjki). Dotyczą rozumienia sytuacji społecznych, intencji i zachowań ludzi. Komponent wyróżniający baterie APIS na tle innych testów inteligencji.
Wynik ogólny (inteligencja ogólna)
Suma wyników ośmiu testów, najbardziej rzetelny wskaźnik baterii. Wysoko koreluje z ocenami szkolnymi i najlepiej nadaje się do prognozowania osiągnięć w nauce. Poszczególne testy są nasycone głównie czynnikiem ogólnym, zachowując zarazem własną specyfikę.

Jak wygląda badanie

Budowa pozycji: Bateria składa się z ośmiu testów, po dwa na każdy z czterech typów zdolności, łącznie ze 105 zadaniami (według wydawcy pięć testów liczy po 15 zadań, a trzy po 10). Zadania mają charakter wykonaniowy: część zamkniętych (wybór odpowiedzi), część otwartych (badany tworzy odpowiedź samodzielnie). Zadania w obrębie testu są zwykle uporządkowane według rosnącej trudności, a każdy test ma własny limit czasu, więc tempo pracy współtworzy wynik. Zadania obejmują między innymi klasyfikowanie, wykrywanie reguł liczbowych, dobieranie znaczeń słów, operowanie figurami i układami przestrzennymi oraz interpretowanie sytuacji społecznych. Konkretna treść zadań, materiał graficzny i klucze punktacji są chronione prawem autorskim wydawcy i nie są tutaj przytaczane – ich ujawnienie unieważnia wynik. Opis dotyczy wyłącznie typu zadania i mierzonej zdolności.
Skala odpowiedzi: To test wykonaniowy, a nie samoopis, więc nie ma skali typu Likerta. Uczeń rozwiązuje zadania w zeszycie testowym, a odpowiedzi zaznacza lub zapisuje na arkuszu. Każdy test ma sztywny limit czasu, którego trzeba ściśle przestrzegać, bo tempo współtworzy wynik; łączny czas badania wynosi około 58 minut. Bateria przeznaczona jest do badania grupowego, co ułatwia zastosowanie w klasie szkolnej. Punktacja polega na ocenie zgodności odpowiedzi z kluczem, osobno dla każdego z ośmiu testów.
Normy i interpretacja: Wynik ogólny oraz wyniki czterech typów zdolności przelicza się na normy dla poziomu edukacyjnego ucznia. Wydawca podaje normy ogólnopolskie dla poziomów odpowiadających strukturze szkolnej sprzed reformy 2017 (klasa VI szkoły podstawowej, klasy gimnazjalne, pierwsza klasa szkoły średniej). Pełne tabele przeliczeniowe znajdują się wyłącznie w płatnym podręczniku zrewidowanym (2005) i nie są tutaj reprodukowane. Przy stosowaniu wobec obecnych roczników trzeba pamiętać o dwóch rzeczach: po pierwsze, o zmianie ustroju szkolnego (odejście od gimnazjów), która utrudnia bezpośrednie przypisanie ucznia do grupy normalizacyjnej; po drugie, o wieku norm. Normy testów zdolności starzeją się w czasie (efekt Flynna, w przybliżeniu 2–3 punkty IQ na dekadę), a normy z 2005 roku mają już blisko dwie dekady, dlatego wynik należy interpretować jako pozycję względem grupy odniesienia z okresu normalizacji, ostrożnie i najlepiej pod nadzorem psychologa.

Mocne strony i ograniczenia

Mocne strony

•Polskie narzędzie z polskimi normami, mierzące inteligencję ogólną i profil czterech typów zdolności u uczniów
•Wysoka korelacja wyniku ogólnego z ocenami szkolnymi i przydatność do prognozowania osiągnięć w nauce
•Badanie grupowe skraca czas i ułatwia zastosowanie w warunkach szkolnych oraz w badaniach na większych próbach
•Uwzględnienie zdolności społecznych, rzadko obecnych w klasycznych testach inteligencji

Ograniczenia

•Normy odnoszą się do struktury szkolnej sprzed reformy 2017 (gimnazja), co utrudnia przypisanie obecnych uczniów do grup normalizacyjnych
•Normy z 2005 roku mają blisko dwie dekady i podlegają efektowi Flynna – interpretacja wymaga ostrożności
•Rzetelność wyników poszczególnych testów jest niższa niż wyniku ogólnego, więc profil czterech zdolności należy czytać ostrożnie
•Kategoria C: badanie i interpretacja zastrzeżone dla psychologów; student może korzystać wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa
•Sztywne limity czasu sprawiają, że wynik zależy także od tempa pracy, co może zaniżać rezultaty uczniów wolniejszych, lecz dokładnych

Budowa

Liczba pozycji: 105
Format odpowiedzi: zadania w zeszycie testowym, odpowiedzi na arkuszu; badanie grupowe z limitami czasu
Wersje: APIS-P (1995)
APIS-P(R) – podręcznik zrewidowany (2005)

Podskale

Zachowania (zdolności społeczne)

Kwadraty (zdolności wzrokowo-przestrzenne)

Synonimy (zdolności werbalne)

Klasyfikacja (zdolności abstrakcyjno-logiczne)

Przekształcenia Liczb (zdolności abstrakcyjno-logiczne)

Nowe Słowa (zdolności werbalne)

Klocki (zdolności wzrokowo-przestrzenne)

Historyjki (zdolności społeczne)

Obliczanie wyników

Metoda: suma punktów w 8 podtestach; wynik ogólny i wyniki w czterech typach zdolności (po 2 podtesty na typ) przeliczane na normy
Pozycje odwrócone: brak pozycji odwróconych
Uwagi: Test zdolności – brak pozycji odwróconych. Wg wydawcy 5 podtestów liczy po 15 zadań, a 3 po 10 zadań (łącznie 105).

Jak policzyć wynik

Normy

Typ norm: normy ogólnopolskie dla poziomów edukacyjnych: VI klasa SP, I-III gimnazjum, I klasa szkoły średniej
Interpretacja: wynik ogólny i wyniki czterech typów zdolności względem właściwej grupy szkolnej
Próba normalizacyjna: próby ogólnopolskie (szczegóły w podręczniku zrewidowanym 2005)

Psychometria

Dane psychometryczne wymagają weryfikacji w źródle pierwotnym.

Trafność: wg PTP bardzo wysoka zgodność wewnętrzna wyniku ogólnego, niższa dla wyników poszczególnych podtestów; dane trafnościowe w podręczniku

Dostępność

Typ: Płatny
Wydawca / źródło: Pracownia Testów Psychologicznych PTP
Kategoria testu wg PTP: C
Cena: cennik 1.07-31.12.2026: komplet 551,28 zł (podręcznik 297,11 zł, 10 zeszytów 180,60 zł, 25 arkuszy 52,00 zł, klucz 33,07 zł)

English version(kliknij, aby rozwinąć)

Name: Bateria Testów APIS-P(R) (APIS-P(R) Test Battery)
Construct: general (crystallized) intelligence measured through four ability types: abstract-logical, verbal, visual-spatial and social
Target group: students from grade 6 of primary school to the beginning of secondary school (under the pre-2017 system: grade 6, lower-secondary grades 1-3, first grade of secondary school)
Response format: tasks in a test booklet, answers recorded on a record form; group administration with time limits
Scoring: sum of points across 8 subtests; the total score and scores for the four ability types (2 subtests per type) are converted to norms. Per the publisher, 5 subtests contain 15 tasks and 3 contain 10 tasks (105 in total); ability test – no reverse-scored items
Norms / interpretation: nationwide Polish norms for educational levels: grade 6 of primary school, lower-secondary grades 1-3, first grade of secondary school; the total score and four ability-type scores are interpreted against the appropriate school group
Normative sample: nationwide samples (details in the 2005 revised manual)
Procedure: performance-based; group administration
Administration time: 58 minutes in total (fixed time limits for individual subtests)
Notes: Norms refer to the pre-2017 Polish school structure (lower-secondary schools) – when used with current cohorts, check the publisher's recommendations. [TO VERIFY]: assignment of task counts (15 vs 10) to specific subtests, exact alpha coefficients, standardization sample sizes – manual.

Numerical data (reliability, norms, pricing) are shared with the Polish entry above.

Podgląd arkusza

Arkusz chroniony prawem autorskim – dostępny wyłącznie u wydawcy (strona wydawcy). Nie publikujemy podglądów testów komercyjnych.

Jak opisać w pracy dyplomowej

Kiedy nie stosować tego narzędzia

•Gdy badanie ma prowadzić osoba bez uprawnień: to test kategorii C, więc student może go stosować wyłącznie pod nadzorem promotora-psychologa, nigdy samodzielnie
•Gdy badasz maturzystów, studentów lub dorosłych – dla nich przeznaczona jest wersja APIS-Z(R), a nie szkolna APIS-P(R)
•Gdy potrzebujesz aktualnych, dobrze dopasowanych norm – normy odnoszą się do struktury szkolnej sprzed reformy 2017 i mają blisko dwie dekady (efekt Flynna)
•Gdy potrzebujesz pomiaru inteligencji płynnej neutralnego kulturowo – APIS mierzy głównie inteligencję skrystalizowaną, silnie związaną z wiedzą i językiem
•Gdy zależy Ci na precyzyjnym pomiarze pojedynczej wąskiej zdolności – rzetelność wyników poszczególnych testów jest ograniczona

Przykładowe tematy prac i pytania badawcze

Inteligencja ogólna mierzona APIS-P(R) a osiągnięcia szkolne uczniów starszych klas szkoły podstawowej
Profil czterech typów zdolności a preferencje i wybory edukacyjne uczniów
Zdolności społeczne a funkcjonowanie ucznia w grupie rówieśniczej
Trafność prognostyczna wyniku ogólnego APIS-P(R) wobec ocen z przedmiotów ścisłych i humanistycznych
Inteligencja a motywacja osiągnięć jako predyktory wyników w nauce
Różnice w profilu zdolności między uczniami o odmiennych zainteresowaniach
Porównanie inteligencji skrystalizowanej (APIS-P(R)) i płynnej (test neutralny kulturowo) u uczniów
Tempo pracy a poprawność rozwiązań w teście z limitem czasu u uczniów: analiza wyników APIS-P(R)

Tematy mają charakter inspiracji. Ostateczny zakres pracy uzgodnij z promotorem.

Co pokazują badania

Struktura, rzetelność i trafność prognostyczna

źródło

Podstawa teoretyczna konstruktu

źródło

Aktualność norm a zmiana ustroju szkolnego

źródło

Podobne narzędzia

Bateria Testów APIS-Z(R)
Ta sama koncepcja i te same typy zdolności, ale wersja dla maturzystów, studentów i dorosłych. APIS-P(R) jest wersją szkolną dla młodszych uczniów.
CFT 20-R (Neutralny Kulturowo Test Inteligencji Cattella)
Mierzy inteligencję płynną niezależnie od języka i wiedzy szkolnej i obejmuje uczniów już od 8. roku życia. APIS-P(R) mierzy głównie inteligencję skrystalizowaną i uwzględnia zdolności społeczne.
Columbia (Skala Dojrzałości Umysłowej Columbia)
Niewerbalny, indywidualny pomiar rozumowania dla dzieci, przydatny przy ograniczeniach mowy. Węższy zakres i inny sposób badania niż grupowa bateria APIS-P(R).

Bibliografia

Matczak, A., Jaworowska, A., Ciechanowicz, A., Szustrowa, T. (2005). Bateria testów APIS-P(R). Podręcznik (wydanie zrewidowane). Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP.

Źródła

dokument źródłowy
docs/baza_testow_v0.1.md
wydawca
https://www.practest.com.pl/sklep/test/APIS-P(R)
inne
https://pl.wikipedia.org/wiki/APIS_(psychometria)